Metazachlor
CAS: 67129-08-2
Metazachlor to substancja czynna o działaniu herbicydowym, należąca do grupy chloroacetanilidów (inhibitor biosyntezy bardzo długołańcuchowych kwasów tłuszczowych – VLCFA, HRAC 15 / K3). Jest stosowana w środkach ochrony roślin przeznaczonych do zwalczania lub ograniczania występowania określonych chwastów, zgodnie z zakresem zastosowania danego środka i jego aktualną etykietą.
Czym jest metazachlor i do jakiej grupy chemicznej należy?
Metazachlor to organiczny związek chemiczny z grupy chloroacetanilidów, zaliczany do inhibitorów biosyntezy bardzo długołańcuchowych kwasów tłuszczowych.
Preparaty zawierające metazachlor mogą być przeznaczone do stosowania doglebowego lub powschodowego, zależnie od konkretnego środka i jego aktualnej etykiety. Zakres stosowania, terminy zabiegów, dawki oraz maksymalna liczba zabiegów wynikają z aktualnej etykiety danego środka. Metazachlor jest pobierany przede wszystkim przez korzenie i hipokotyl kiełkujących chwastów i hamuje ich wzrost we wczesnych fazach rozwojowych. Skuteczność działania zależy m.in. od gatunku chwastu, jego fazy rozwojowej, formulacji środka oraz warunków glebowych i pogodowych.
Jak działa metazachlor i jaki jest jego mechanizm w komórce chwastów?
Metazachlor hamuje biosyntezę bardzo długołańcuchowych kwasów tłuszczowych w komórkach chwastów, zakłócając procesy podziału komórkowego. Blokowanie tych kluczowych szlaków metabolicznych doprowadza do zamierania niepożądanych roślin w fazie kiełkowania. Wrażliwość poszczególnych chwastów oraz zakres działania zależą od gatunku, jego fazy rozwojowej i zastosowanego środka. Substancja aktywna metazachlor działa na poziomie komórkowym w sposób precyzyjny, skutecznie paraliżując rozwój tkanek merystematycznych.
- inhibicja enzymatyczna – blokowanie syntezy bardzo długołańcuchowych kwasów tłuszczowych (VLCFA),
- zatrzymanie podziałów komórkowych – brak możliwości prawidłowego wzrostu tkanek,
- wstrzymanie kiełkowania – paraliż rozwoju siewek chwastów pod powierzchnią gleby,
- działanie w roślinie – zależne od formulacji i właściwości konkretnego środka ochrony roślin.
| Parametr | Wartość / Opis |
|---|---|
| Grupa chemiczna | Chloroacetanilidy (inhibitor VLCFA, HRAC 15 / K3) |
| Mechanizm działania | Hamowanie biosyntezy bardzo długołańcuchowych kwasów tłuszczowych |
| Rozpuszczalność w wodzie | Umiarkowana (ok. 430 mg/l w temp. 20 °C) |
| Trwałość w glebie | Zmienna; zależy m.in. od właściwości gleby i warunków środowiskowych. W badaniach obserwowano wartości) od kilku do kilkudziesięciu dni. |
| Trwałość w wodzie | W określonych warunkach badawczych () w fazie wodnej wynosi około 216 dni; w układzie woda–osad wartość może być znacznie niższa. |
| Klasyfikacja zagrożeń | H317 – może powodować reakcję alergiczną skóry; H351 – podejrzewa się, że powoduje raka; H410 – bardzo toksyczna dla organizmów wodnych, powodując długotrwałe skutki. |
W jakich uprawach i na jakie chwasty stosuje się metazachlor?
Metazachlor występuje w środkach ochrony roślin stosowanych głównie w rzepaku ozimym, rzepaku jarym oraz w warzywach kapustnych. Zakres zwalczanych lub ograniczonych gatunków zależy od konkretnego środka i jego aktualnej etykiety.
Wśród zastosowań środków zawierających metazachlor znajduje się zwalczanie wielu rocznych chwastów jednoliściennych oraz dwuliściennych. Nie można jednak przypisać jednej uniwersalnej dawki metazachloru do wszystkich zastosowań. Dawka, termin wykonania zabiegu i maksymalna liczba zabiegów są określone dla konkretnego środka w jego aktualnej etykiecie.
W rzepaku niektóre środki zawierające metazachlor są stosowane m.in. przeciwko chwastnicy jednostronnej, komosie białej oraz gwiazdnicy pospolitej. Substancja ogranicza również jasnotę purpurową, jasnotę różową, rumianek polny oraz tasznik pospolity. Każde zastosowanie należy jednak potwierdzić w aktualnej etykiecie konkretnego preparatu.
Jakie jest zalecane dawkowanie i warunki aplikacji preparatów zawierających metazachlor?
Zalecana maksymalna dawka metazachloru wynosi 1,0 kg substancji na hektar, z zastrzeżeniem stosowania na tym samym polu raz na trzy lata. Opryski najlepiej wykonywać na dobrze uprawioną, wilgotną glebę.
Opryski należy wykonywać zgodnie z terminem, dawką, fazą rozwojową uprawy i chwastów oraz innymi warunkami określonymi w aktualnej etykiecie danego środka.
- Wilgotność gleby – optymalne uwilgotnienie gleby warunkuje prawidłowe pobieranie substancji.
- Limit częstotliwości – maksymalnie 1,0 kg substancji na hektar raz na trzy lata.
- Termin zabiegu – doglebowo po siewie lub powschodowo (od fazy liścieni do 2 liści chwastów).
- Ochrona wód – unikać zabiegów w bezpośrednim sąsiedztwie zbiorników i cieków wodnych.
W jakich środkach ochrony roślin występuje metazachlor?
Metazachlor stanowi kluczowy składnik wielu znanych preparatów handlowych przeznaczonych do ochrony rzepaku oraz warzyw. Znajdziesz go między innymi w popularnym i sprawdzonym produkcie Butisan® Star 416 SC.
Łączenie metazachloru z innymi substancjami czynnymi poszerza spektrum działania oraz wspiera strategię zarządzania odpornością. Efekt zależy jednak od składu konkretnego środka i jego przeznaczenia. Preparat Butisan® Star 416 SC stanowi wyznacznik jakości w powschodowej i doglebowej ochronie rzepaku.
Złożone formuły handlowe dbają o optymalną kondycję roślin uprawnych od początkowych faz rozwoju. Odpowiedni dobór produktu zapewnia stabilne wschody bez konkurencji ze strony chwastów.
Tabela 2. Zwalczane chwasty przez produkt Butisan® Star 416 SC
| Chwasty zwalczane w zabiegu przed wschodami | ||
| Chwasty wrażliwe | Chwasty średnio wrażliwe | Chwasty odporne |
| gwiazdnica pospolita, jasnota purpurowa, jasnota różowa, komosa biała (na środek w dawce 3,0 l/ha), mak polny, maruna bezwonna, miotła zbożowa, przetacznik bluszczykowy, przetacznik perski, przytulia czepna, szarłat szorstki, rumianek pospolity, tasznik pospolity | komosa biała (na środek w dawce 2,5 l/ha), fiołek polny | |
| Chwasty zwalczane w zabiegu po wschodach | ||
| Chwasty wrażliwe | Chwasty średnio wrażliwe | Chwasty odporne |
| gwiazdnica pospolita, jasnota purpurowa, jasnota różowa, maruna bezwonna (do fazy dwóch liści), miotła zbożowa, przetacznik bluszczykowy, przetacznik perski, przetacznik polny, przytulia czepna (do fazy liścieni), szarłat szorstki, rumianek pospolity | bodziszek drobny, komosa biała, mak polny (do fazy dwóch liści), tasznik pospolity | samosiewy zbóż, fiołek polny |
Jakie jest bezpieczeństwo stosowania i trwałość metazachloru w środowisku?
Metazachlor ulega rozkładowi w środowisku, przy czym tempo tego procesu zależy od warunków środowiskowych. W glebie okres półtrwania może mieścić się w zakresie od kilku do kilkudziesięciu dni, natomiast w określonych warunkach badawczych w fazie wodnej odnotowano DT50 wynoszące około 216 dni.
Trwałość substancji w środowisku nakłada na rolnika konkretne obowiązki. Krótki okres półtrwania w glebie zmniejsza ryzyko kumulacji substancji w profilu glebowym. Należy jednak pamiętać o mobilności niektórych metabolitów tego związku. Przestrzeganie maksymalnych dawek, stref ochronnych wokół zbiorników wodnych oraz terminów stosowania jest kluczowe. Przestrzeganie etykiety stanowi podstawowy warunek prawidłowego i bezpiecznego dla środowiska użycia środka.
FAQ – najważniejsze pytania o metazachlor
Czy metazachlor działa układowo w roślinie?
Metazachlor jest pobierany przede wszystkim przez korzenie i hipokotyl kiełkujących chwastów. Wrażliwe chwasty są hamowane głównie we wczesnych fazach rozwoju. Sposób pobierania i zakres działania zależą również od formulacji i zastosowania konkretnego środka.
Na jakie chwasty w rzepaku pomaga metazachlor?
Środki zawierające metazachlor mogą zwalczać lub ograniczać określone gatunki chwastów, m.in. niektóre chwasty jednoliścienne i dwuliścienne. Dokładny zakres gatunków należy każdorazowo sprawdzić w aktualnej etykiecie konkretnego środka.
W jakich produktach znajduje się metazachlor?
Metazachlor występuje w wielu środkach ochrony roślin. Przykładem jest Butisan® Star 416 SC. Aktualną listę dopuszczonych środków i ich zastosowań należy sprawdzać w polskim rejestrze środków ochrony roślin oraz w aktualnych etykietach.
Jak często można stosować metazachlor na tym samym polu?
Obowiązują ograniczenia dotyczące ilości metazachloru stosowanego na tej samej powierzchni w okresie trzech lat. Ogólny limit wynosi 1,0 kg substancji czynnej/ha w tym okresie, ale konkretna etykieta może przewidywać niższą dawkę lub dodatkowe ograniczenia. Dlatego zawsze należy kierować się aktualną etykietą konkretnego środka.
Czy do skutecznego działania metazachloru potrzebna jest wilgotna gleba?
Odpowiednie uwilgotnienie gleby może sprzyjać skuteczności środków stosowanych doglebowo, ponieważ substancja musi być dostępna w warstwie gleby, w której kiełkują chwasty. Warunki stosowania określone w etykiecie konkretnego preparatu mają pierwszeństwo przed ogólnymi zaleceniami.