Warzywa
Jednym z najważniejszych elementów efektywnej ochrony warzyw przed patogenami jest odpowiedni dobór środków ochrony roślin. Powinien on uwzględniać zarówno właściwości preparatów, ich skuteczność w zwalczaniu danego patogena, jak i konieczność stosowania rotacji. Dlatego też wybór najlepszych i najskuteczniejszych preparatów oraz ich właściwe stosowanie zapewnia w dużej mierze sukces produkcji warzywniczej.
Paleta oferowanych na rynku środków chemicznych jest bardzo szeroka. Nie wszystkie z nich gwarantują jednak ochronę na akceptowalnym przez producentów poziomie. Firma BASF Polska od wielu lat oferuje producentom warzyw jedne z najlepszych preparatów do chemicznej ochrony plantacji. Ich skuteczność, niezawodność i bezpieczeństwo dla użytkownika i środowiska potwierdzają codzienne wybory tysięcy polskich rolników.
Specjalistyczna ochrona warzyw przed chorobami - jakie zagrożenia występują w masowej produkcji?
W masowej produkcji warzyw występuje szereg specyficznych zagrożeń, które wymagają specjalistycznej ochrony. Do głównych zagrożeń bez wątpienia można zaliczyć choroby warzyw, szkodniki , chwasty , które mogą znacząco obniżyć wysokość i jakość plonów.
Częste stosowanie tych samych substancji czynnych sprzyja rozwojowi odporności agrofagów na środki ochrony roślin. W masowej produkcji, gdzie powtarzalność zabiegów na dużych powierzchniach jest szczególnie częsta, ryzyko to ulega wyraźnemu nasileniu. Nieodpowiednie przechowywanie stanowi natomiast dodatkowe zagrożenie dla polowej uprawy warzyw, prowadząc do dużych strat wynikających z rozwoju chorób przechowalniczych. Choroby warzyw rozwijają się szczególnie intensywnie przy niekorzystnych warunkach składowania plonów, co może powodować ogromne straty gospodarcze.
Jak zabezpieczyć warzywa przed szkodnikami i chorobami?
W odpowiedzi na zagrożenia w masowej produkcji warzyw coraz większe znaczenie zyskuje Integrowana Produkcja (IP) roślin, która łączy metody agrotechniczne, biologiczne i chemiczne w celu minimalizacji ryzyka i zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz środowiska. Szkodniki i choroby warzyw należą do najpoważniejszych wyzwań, wymagających kompleksowego podejścia i zastosowania różnorodnych narzędzi ochrony.
Profilaktyka, monitorowanie zagrożeń i racjonalne stosowanie środków ochrony roślin w oparciu o progi ekonomicznej szkodliwości i sygnalizację, wybór odpowiednich odmian odpornych na choroby warzyw i szkodniki, stosowanie płodozmianu, dbałość o higienę oraz precyzyjne wykonywanie zabiegów ochronnych są kluczowymi elementami specjalistycznej uprawy warzyw w masowej produkcji.
Specjalistyczna ochrona warzyw przed chorobami – jakie środki ochrony wybrać?
Odpowiednio stosowane środki ochrony roślin stanowią podstawę skutecznej ochrony upraw warzywnych. Fungicydy , herbicydy i insektycydy odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu wysokiej zdrowotności roślin i stabilności plonu.
Środki ochrony roślin zarejestrowane dla danej uprawy, dobrane na podstawie rzetelnej diagnostyki i monitoringu oraz stosowane zgodnie z etykietą i zasadami integrowanej ochrony skutecznie ograniczają choroby warzyw, a także minimalizują presję, jaką tworzą chwasty i szkodniki w warzywach.
Środki grzybobójcze zwalczają patogeny odpowiedzialne za rozwój i rozprzestrzenianie się chorób warzyw, środki chwastobójcze redukują konkurencję chwastów w dostępie do światła, wody i składników pokarmowych, natomiast środki owadobójcze chronią rośliny przed uszkodzeniami powodowanymi przez owady.
Prawidłowa rotacja substancji czynnych, właściwe dawki, kalibracja sprzętu oraz wykonanie zabiegu w optymalnych warunkach pogodowych zwiększają skuteczność ochrony i ograniczają ryzyko powstawania odporności. Kompleksowe podejście, łączące zastosowanie odpowiednich środkow ochrony roślin z agrotechniką, wyborem odmian odpornych i dokumentowaniem działań, pozwala utrzymać produkcję na wysokim poziomie i skutecznie przeciwdziałać kluczowym zagrożeniom w warzywnictwie.
I. Profesjonalna ochrona cebuli przed chorobami grzybowymi
Uprawa cebuli z siewu wiosennego
Uprawa cebuli z siewu wiosennego jest dominującą metodą uprawy cebuli w Polsce, szczególnie w produkcji na dużą skalę. Daje możliwość uzyskania wysokich plonów. Wykazuje większą wrażliwość na zachwaszczenie w porównaniu z innymi metodami siewu cebuli.
Uprawa cebuli zimowej
Uprawa cebuli zimowej, zwana także uprawą z siewu letniego, oferuje największe możliwości przyspieszenia zbiorów cebuli. Do uprawy ozimej przeznaczone są odmiany dnia krótkiego lub pośredniego, u których najbardziej intensywne formowanie cebul następuje podczas 12–14- godzinnego dnia.Siew cebuliIstnieją różne metody siewu cebuli: wysiew cebuli z nasion (wiosenna i ozima), uprawa z rozsady oraz uprawa z dymki. Każda z nich ma swoje specyficzne wymagania dotyczące terminu, głębokości i gęstości siewu oraz przygotowania gleby.
Termin siewu cebuli
Termin siewu cebuli w przypadku uprawy letniej z siewu wiosennego przypada na okres między 5 a 20 kwietnia. Wczesną wiosną siew można nieco przyspieszyć, ale nie powinien być wcześniejszy niż koniec marca. Opóźnienie siewu cebuli zmniejsza plon i opóźnia dojrzewanie. W przypadku uprawy z rozsady, nasiona wysiewa się pod osłonami (szklarnia, tunel foliowy, inspekt) na koniec lutego i w pierwszej dekadzie marca. Rozsadę wysadza się w pole w drugiej połowie kwietnia, do początku maja. W przypadku uprawy ozimej z siewu letniego, nasiona wysiewa się do gruntu w drugiej połowie lata, między 10 a 25 sierpnia.
Choroby cebuli
Mączniak rzekomy cebuli
Mączniak rzekomy cebuli (Peronospora destructor) to groźna choroba cebuli wywoływaną przez organizm grzybopodobny, która może powodować znaczne straty. W jej cyklu rozwojowym wyróżnia się porażenie pierwotne i wtórne. Porażenie pierwotne występuje w przypadku sadzenia cebuli z porażonej dymki oraz cebuli nasiennej już porażonej. Wyrastający szczypior z chorych cebul ma jasnozielony kolor, z zagiętymi końcami i często jest spłaszczony. Na powierzchni szczypioru formuje się białoszary nalot.Porażenie wtórne mączniakiem cebuli przeważnie występuje w uprawie cebuli z nasion. Na początku czerwca mączniak na cebuli daje objawy na liściach. Pojawiają się na nich jasnozielone lub żółte, szybko powiększające się plamy. Na ich powierzchni formuje się delikatny, szary, często z odcieniem fioletowym nalot. Silnie porażone liście więdną, żółkną i pokrywają się czarnym nalotem. Mączniak na cebuli w późniejszym okresie powoduje jasne, rozmyte plamy. Porażone łuski cebuli stają się brunatne i miękkie, a na powierzchni pojawia się szary, pylący nalot zarodników oraz czarne sklerocja.
Mączniak rzekomy cebuli - zwalczanie
Skuteczne zwalczanie mączniaka rzekomego cebuli wymaga prowadzenia ochrony już od początku okresu zagrożenia infekcją. Choroba grzybowa w cebuli rozwija się szczególnie intensywnie podczas chłodnej i wilgotnej pogody, dlatego kluczowe znaczenie ma regularny monitoring plantacji oraz wykonywanie zabiegów zapobiegawczych. W ochronie cebuli przed mączniakiem rzekomym skutecznym rozwiązaniem jest fungicyd Divexo®, który sprawdza się szczególnie w programach wczesnej ochrony. Preparat pomaga ograniczyć rozwój patogenu już na początkowych etapach infekcji, chroniąc szczypior odpowiedzialny za prawidłowy wzrost i rozwój cebul. Zgodnie z zaleceniami środek może być stosowany maksymalnie dwukrotnie w sezonie wegetacyjnym. Najlepsze efekty ochrony uzyskuje się, łącząc zabiegi fungicydowe z właściwą agrotechniką, obejmującą odpowiedni płodozmian, usuwanie resztek pożniwnych oraz zapewnienie dobrej przewiewności plantacji. Takie działania pozwalają skutecznie ograniczyć presję mączniaka rzekomego w cebuli i utrzymać wysoką zdrowotność roślin.
Zgnilizna cebuli
Zgnilizna szyjki cebuli sprawia, że na powierzchni mięsistych łusek powstają wodne plamy, które szybko się powiększają. Z czasem plamy te ciemnieją, a na ich powierzchni formuje się szary, pylący nalot. W późniejszym okresie na obumarłych tkankach tworzą się czarne, błyszczące sklerocja (formy przetrwalne grzyba). Zgnilizna cebuli może również występować w okresie wegetacji w postaci obumierania wierzchołków szczypioru. Przy wysokiej wilgotności powietrza na powierzchni obumarłego szczypioru formuje się szary nalot zarodnikowania grzyba. Zgnilizna w cebuli występuje także podczas przechowywania cebuli. Źródłem grzybów powodujących zgniliznę szyjki cebuli są sklerocja, które bez żywiciela mogą przetrwać przez kilka lat.
Zgnilizna cebuli - zwalczanie
Skuteczne zwalczanie zgnilizny cebuli wymaga ochrony plantacji również przed zbiorem, szczególnie gdy cebula jest przeznaczona do długiego przechowywania. W celu ograniczenia ryzyka występowania zgnilizny szyjki cebuli przed załamaniem szczypioru warto zastosować fungicydy Scala® lub Signum® 33 WG. Program ochrony może uzupełniać biologiczny fungicyd Serifel®, który wspomaga ochronę cebuli przed chorobami przechowalniczymi. Odpowiednio zaplanowane zabiegi pomagają ograniczyć straty jakościowe i ilościowe podczas przechowywania plonu.
Alternarioza cebuli
Alternarioza cebuli jest chorobą wywoływaną przez grzyby z rodzaju Alternaria. Choroba ta pojawia się na plantacji cebuli w drugiej połowie lata, często jako wtórny patogen zasiedlający tkanki roślinne wcześniej uszkodzone przez inne patogeny, takie jak sprawcy mączniaka rzekomego w cebuli lub zgnilizny szyjki cebuli.Objawy alternariozy cebuli można zaobserwować na szczypiorze w postaci brązowofioletowych, a później brunatnoczarnych plam z widocznymi pierścieniami. W warunkach dużej wilgotności na plamach widoczny jest aksamitny nalot grzybni z zarodnikami. Silnie porażony szczypior obumiera. Choroba cebuli poraża także plantacje nasienne. W efekcie pędy kwiatostanowe wyłamują się, a źródłem patogenu może stać się także materiał nasienny.Patogen zimuje na nasionach i w resztkach roślin. Szczególnie narażone na porażenie są osłabione rośliny cebuli, np. wskutek stresowych warunków uprawy (susza, nawalne deszcze, gradobicia).
Alternarioza cebuli - zwalczanie.
Skuteczne zwalczanie alternariozy cebuli wymaga połączenia działań profilaktycznych z odpowiednio dobraną ochroną fungicydową. Szczególne znaczenie ma regularny monitoring plantacji oraz wykonywanie zabiegów już przy pierwszych objawach altrnariozy cebuli lub w warunkach sprzyjających infekcji. W ochronie cebuli przed alternariozą pomocne są fungicydy Signum® 33 WG oraz Serifel®. Signum® 33 WG zawiera dwie substancje czynne o odmiennym mechanizmie działania, dzięki czemu skutecznie ogranicza rozwój patogenów i wspiera ochronę liści odpowiedzialnych za budowanie plonu. Z kolei biologiczny fungicyd Serifel® oparty na bakterii Bacillus amyloliquefaciens umożliwia elastyczne prowadzenie programów ochrony i może stanowić cenny element strategii integrowanej ochrony roślin. Uzupełnieniem ochrony chemicznej powinny być prawidłowy płodozmian, usuwanie resztek pożniwnych oraz zapewnienie odpowiedniej przewiewności łanu, co pozwala ograniczyć presję choroby i zmniejszyć ryzyko występowania kolejnych infekcji.
Stemphylium vesicarium cebuli
jest grzybem, który w ostatnich latach staje się coraz poważniejszym zagrożeniem w uprawie cebuli. Poraża plantacje podczas ciepłej i suchej pogody, a sprzyjają mu uszkodzenia mechaniczne szczypioru. Objawy Stemphylium w cebuli to przede wszystkim zasychanie najstarszego liścia od wierzchołka. Po wewnętrznej stronie liścia, w kierunku nasady, tworzy się charakterystyczna szarawa smuga. Liść ostatecznie zasycha, co ogranicza asymilację. Innym symptomem jest mokre żółknięcie porażonego liścia oraz maceracja tkanki wewnątrz zainfekowanego szczypioru. Pierwsze żółknięcia młodych liści mogą być mylone z objawami niedoboru składników pokarmowych.Skuteczne zwalczanie Stemphylium musi być rozpoczęte odpowiednio wcześnie. W ochronie cebuli przed Stemphylium vesicarium firma BASF oferuje kilka rozwiązań. Signum® 33 WG – fungicyd zalecany szczególnie do wczesnych zabiegów (4–5 liść) ze względu na swoją wysoką systemiczność i doskonałe działanie zapobiegawcze oraz biofungicyd Serifel®.
Stemphylium vesicarium cebuli – zwalczanie
Skuteczne zwalczanie Stemphylium vesicarium na cebuli wymaga rozpoczęcia ochrony już na wczesnych etapach rozwoju roślin. W programach ochrony BASF ważną rolę odgrywa fungicyd Signum® 33 WG, szczególnie polecany do zabiegów wykonywanych od fazy 4–5 liści. Dzięki wysokiej systemiczności oraz silnemu działaniu zapobiegawczemu preparat skutecznie chroni szczypior przed infekcjami. Program ochrony można uzupełnić o biologiczny fungicyd Serifel®, który wspiera utrzymanie wysokiej zdrowotności plantacji i stanowi cenny element integrowanej ochrony cebuli.
Czym pryskać cebulę na chwasty?
Chwasty w cebuli można zwalczać za pomocą herbicydów doglebowych , które stosuje się bezpośrednio po siewie nasion lub sadzeniu dymki, oraz herbicydów nalistnych – oprysków na chwasty w cebuli po wschodach rośliny uprawnej.
Planując ochronę cebuli przed chwastami z użyciem herbicydów , należy wziąć pod uwagę sposób uprawy (z siewu, rozsady, dymki), termin siewu cebuli, liczebność i skład gatunkowy populacji chwastów, fazy rozwojowe cebuli i chwastów w czasie zabiegu oraz warunki glebowe.
Chwasty w cebuli - zwalczanie
BASF oferuje trzy środki na chwasty w cebuli, które skutecznie chronią plantacje – dwa o działaniu doglebowym: Stomp® Aqua 455 CS i Wing® P 462,5 EC oraz Basagran® 480 SL o działaniu nalistnym, stosowany po wschodach cebuli.
Ochrona fungicydowa cebuli
W ochronie fungicydowej cebuli zaleca się zastosowanie preparatu Signum® 33 WG na początku wegetacji, gdy cebula osiągnie fazę 4-5 liści właściwych. Ten oprysk na grzyba w cebuli zapewnia ochronę przed Stemphyllium vesicarium i stresami, które mogły wystąpić do tego momentu. Dodatkowo, rozpoczyna on profilaktyczną ochronę przed mączniakiem rzekomym i alternariozą.
Następnie, należy przeprowadzić oprysk na mączniaka w cebuli, używając preparatu o działaniu systemicznym, który działa zarówno interwencyjnie, jak i zapobiegawczo tj. Divexo®, który może być użyty dwukrotnie w sezonie, koniecznie przemiennie z produktami o odmiennym mechanizmie działania, np. na bazie metalaksylu lub oksatapiproliny.Ostatni zabieg fungicydowy ma na celu przygotowanie cebuli do przechowywania.
Bezpośrednio przed załamaniem szczypioru, zastosowanie Signum® 33 WG lub fungicydu Scala® pomoże zwalczyć Botrytis aclada i Botrytis allii, które są sprawcami zgnilizny szyjki cebuli. W przechowalni zaleca się dosuszanie cebuli powietrzem o temperaturze około 30ºC, aby zapobiec rozwojowi zgnilizny szyjki.
Tabela 1 . Ochrona fungicydowa cebuli
| Termin zabiegu | Produkt | Cel zabiegu i zakres działania |
|---|---|---|
| Faza 4–5 liści właściwych | Signum® 33 WG | Wczesna ochrona plantacji przed Stemphylium vesicarium. Działa zapobiegawczo i wspiera ochronę przed pierwszymi infekcjami mączniaka rzekomego oraz alternariozy cebuli. |
| Okres zagrożenia mączniakiem rzekomym | Divexo® | Ochrona przed mączniakiem rzekomym cebuli. Fungicyd o działaniu systemicznym, wykazujący działanie zapobiegawcze i interwencyjne. Może być stosowanymaksymalnie dwukrotnie w sezonie, przemiennie z produktami o odmiennym mechanizmie działania. |
| Bezpośrednio przed załamaniem szczypioru | Signum® 33 WG lub Scala® | Ochrona cebuli przed chorobami przechowalniczymi. Zabieg ogranicza rozwój Botrytis aclada i Botrytis allii, sprawców zgnilizny szyjki cebuli, poprawiając zdrowotność cebul podczas przechowywania. |
| Okres przechowywania | Działania agrotechniczne | Dosuszanie cebuli powietrzem o temperaturze około 30°C ogranicza ryzyko rozwoju zgnilizny szyjki cebuli i poprawia trwałość przechowalniczą plonu. |
II. Profesjonalna ochrona marchwi przed chorobami grzybowymi
Marchew - siew
Siew marchwi jest kluczowym etapem jej uprawy. Termin siewu marchwi zależy przede wszystkim od przeznaczenia surowca i odmiany – przeprowadza się go od marca do czerwca. Najczęściej stosowany jest siew wczesnowiosenny, wykonywany tak wcześnie, jak tylko pozwalają na to warunki pogodowe, zwykle od połowy marca do początku kwietnia.
Głębokość siewu marchwi wynosi 1,5–2,5 cm, przy czym na glebach lżejszych powinna być większa, a na cięższych – mniejsza. Norma wysiewu nasion zależy od ich zdolności kiełkowania, przeznaczenia plonu i odmiany. W polskich warunkach marchew sieje się w redliny, praktyka wskazuje, że wcześniejsze przygotowanie redlin daje szybsze i bardziej wyrównane wschody.
Choroby korzeni marchwi
Zgnilizna twardzikowa marchwi
Zgnilizna twardzikowa marchwi jest chorobą grzybową korzeni, wywoływaną przez patogen Sclerotinia sclerotiorum. Jej objawy pojawiają się zazwyczaj pod koniec okresu wegetacji lub w czasie składowania i długotrwałego przechowywania korzeni. W polowej uprawie marchwi pierwsze objawy można zaobserwować u nasady ogonków liściowych lub podstawy liści w postaci ciemnobrązowych, wodnistych plam. W miarę rozwoju infekcji na porażonych częściach roślin widoczny jest watowaty, biały nalot grzybni, w obrębie której tworzą się czarne zwarte skupienia grzybni – formy przetrwalne zwane sklerocjami. Porażone liście żółkną i stopniowo zamierają, gnijąc na ziemi. Pierwotnym źródłem infekcji w uprawie polowej są sklerocja grzyba, które zimują w ziemi lub na resztkach roślin i mogą przetrwać w glebie nawet kilka lat. Optymalne warunki dla rozwoju zgnilizny twardzikowej to umiarkowana temperatura i wysoka wilgotność powietrza.
Ochrona marchwii przed zgnilizną twardzikową
Skuteczna ochrona marchwi przed zgnilizną twardzikową wymaga połączenia odpowiednich działań agrotechnicznych z właściwie zaplanowaną ochroną fungicydową. W kontekście ochrony nalistnej warto uwzględnić fungicyd Signum® 33 WG, którego zastosowanie na początku wegetacji może ograniczać rozwój patogenów i wspierać ochronę plantacji przed wystąpieniem choroby. Uzupełnieniem skutecznej strategii ochrony są prawidłowy płodozmian, niszczenie resztek pożniwnych oraz unikanie nadmiernego zagęszczenia roślin.
Szara pleśń marchwi
Szara pleśń marchwi jest chorobą korzeni marchwi, wywoływaną przez grzyb Botrytis cinerea. W przypadku uprawy marchwi choroba ta najczęściej występuje w początkowym okresie przechowywania, ale może pojawić się również pod koniec okresu wegetacji. Pierwsze objawy to wodniste, brunatne plamy. W miarę rozwoju tej choroby marchwi, na plamach pojawia się charakterystyczny szary, pylisty nalot z zarodnikami konidialnymi grzyba. W późniejszych fazach wzrostu, na powierzchni porażonego korzenia marchwi lub wewnątrz zniszczonych tkanek, mogą tworzyć się drobne, czarne sklerocja. Porażona marchew gnije, tworząc ogniska zakaźne dla sąsiednich roślin. Wysoka wilgotność powietrza i uszkodzenia mechaniczne sprzyjają rozwojowi szarej pleśni marchwi. Po zauważeniu pierwszych objawów lub zaistnienia krytycznych warunków sprzyjających infekcjom należy wykonać oprysk fungicydowy roślin na plantacji marchwi.
Ochrona marchwii przed szarą pleśnią
Skuteczna ochrona marchwi przed szarą pleśnią ma kluczowe znaczenie dla ograniczenia strat podczas przechowywania korzeni. Po wystąpieniu pierwszych objawów choroby lub pojawieniu się warunków sprzyjających infekcjom należy wykonać zabieg fungicydowy. W ochronie marchwi przed chorobami przechowalniczymi, w tym szarą pleśnią marchwi, zastosowanie znajduje fungicyd Scala®, który pomaga ograniczyć rozwój patogenów i utrzymać wysoką jakość plonu podczas przechowywania.
Choroby naci marchwi
Mączniak marchwi
Mączniak marchwi , znany również jako mączniak prawdziwy baldaszkowatych, jest chorobą naci marchwi, wywoływaną przez grzyb Erysiphe heraclei. Początkowo objawy widoczne są na liściach i ogonkach liściowych w postaci małych, białych, mączystych plam, które w dogodnych warunkach (ciepłe dni i wilgotne noce latem) szybko powiększają swoje rozmiary, pokrywając nalotem całą powierzchnię zainfekowanych części roślin. Porażona nać stopniowo obumiera, co prowadzi do zahamowania wzrostu roślin i zmniejszenia plonu korzeni. Pod koniec okresu wegetacji, nalot może ciemnieć, stając się szarobiały, a na plamach mogą pojawić się owocniki grzyba (kleistotecja) w postaci ciemnych punktów. Źródłem choroby mogą być porażone resztki roślinne, a także niektóre chwasty. Nadmierne zagęszczenie roślin oraz przenawożenie azotem również sprzyjają szybkiemu rozwojowi mączniaka prawdziwego baldaszkowatych.
Ochrona marchwii przed mączniakiem marchwii
Mączniak prawdziwy marchwi może prowadzić do osłabienia aparatu asymilacyjnego roślin, ograniczenia wzrostu korzeni oraz pogorszenia jakości plonu. Dlatego ważne jest regularne monitorowanie plantacji i szybka reakcja po pojawieniu się pierwszych objawów choroby. W programach ochrony marchwi przed mączniakiem prawdziwym warto uwzględnić fungicydy Dagonis® oraz Signum® 33 WG, które skutecznie ograniczają rozwój patogenu i pomagają utrzymać wysoką zdrowotność naci przez cały okres wegetacji.
Alternarioza naci marchwi
Alternarioza naci marchwi , znana również jako plamistość naci marchwi, jest chorobą grzybową najczęściej powodowaną przez grzyby z rodzaju Alternaria. Pierwsze objawy alternariozy naci marchwi pojawiają się na liściach i ogonkach liściowych w postaci drobnych, brązowo-czarnych plam, które wraz z rozwojem się powiększają i zlewają. Choroba marchwi postępuje od dolnych, najstarszych liści ku górze. Silnie porażone liście tracą zdolność asymilacji i przedwcześnie zasychają, co może utrudniać mechaniczny zbiór marchwi. Zarodniki rozprzestrzeniają się przez wiatr, wodę oraz na sprzęcie mechanicznym podczas prac pielęgnacyjnych. Choroba może powodować zamieranie wszystkich organów na plantacjach nasiennych, także kwiatostanów, przerastając do nasion.
Ochrona marchwi przed alternariozą naci marchwi
Chroby marchwi, takie jak alternarioza naci marchwi należą do chorób grzybowych prowadzących do przedwczesnego zamierania liści, osłabienia wzrostu korzeni, a w efekcie obniżenia jakości plonu. W ochronie plantacji przed chorobą zastosowanie znajdują fungicydy Signum® 33 WG, Scala® oraz Dagonis®. Preparaty te wspierają ochronę naci przed infekcjami powodowanymi przez patogeny z rodzaju Alternaria, a także pomagają utrzymać zdrowotność plantacji przez cały okres wegetacji. Odpowiednio zaplanowany program fungicydowy ogranicza ryzyko strat plonu oraz potencjalnych infekcji korzeni w okresie przechowywania.
Kiedy pryskać marchew na chwasty?
Nie ma jednego konkretnego momentu na ochronę herbicydową marchwi. Zależy on od wybranego oprysku na chwasty w marchwi, strategii ochrony i warunków panujących na polu. Podstawą powinny być doglebowe herbicydy na marchew stosowane po siewie, a w razie potrzeby uzupełniane herbicydami nalistnymi po wschodach marchwi i chwastów.
Ważne jest również stosowanie metod niechemicznych i agrotechnicznych w celu ograniczenia zachwaszczenia. Herbicyd Stomp® Aqua 455 CS skutecznie radzi sobie z chwastami w marchwi.
Ochrona marchwi przed chorobami grzybowymi
W początkowej fazie wzrostu naci zaleca się zastosowanie Signum® 33 WG, który działa zapobiegawczo i interwencyjnie oraz systemicznie, chroniąc rośliny podczas intensywnego wzrostu. Zwalcza pierwsze infekcje alternariozy i mączniaka oraz działa długo zapobiegawczo. Produkt ten może również ograniczyć wystąpienie zgnilizny twardzikowej .
W dalszym okresie ochrony, kiedy nać zakrywa redliny, należy zastosować fungicydy o odmiennym mechanizmie działania. Można użyć fungicydu Scala®, który jest zarejestrowany do zwalczania alternariozy naci w uprawie marchwi.W okresie letnim, kiedy występuje wysoka presja chorób, a nać jest maksymalnie wybudowana, zaleca się zastosowanie Dagonis®, który działa specjalistycznie w zwalczaniu mączniaka prawdziwego baldaszkowatych i alternariozy.
Tabela 2. Ochrona marchwi przed chorobami grzybowymi
| Produkt | Zakres działania |
|---|---|
| Signum® 33 WG | Działa zapobiegawczo, interwencyjnie i systemicznie. Ogranicza pierwsze infekcje alternariozy naci marchwi oraz mączniaka prawdziwego baldaszkowatych. Zapewnia długotrwałą ochronę i może dodatkowo ograniczać występowanie zgnilizny twardzikowej. |
| Scala® | Fungicyd o odmiennym mechanizmie działania, zarejestrowany do zwalczania alternariozy naci marchwi. Stanowi ważny element strategii antyodpornościowej. |
| Dagonis® | Specjalistyczne rozwiązanie do zwalczania mączniaka prawdziwego baldaszkowatych oraz alternariozy naci marchwi. Zapewnia skuteczną chronę w okresie największego zagrożenia chorobami grzybowymi. |
III. Profesjonalna ochrona pomidora w gruncie przed chorobami grzybowymi
Siew pomidora
W uprawie pomidorów gruntowych wyróżnia się dwie metody: podstawową, jaką jest uprawa z rozsady oraz wyjątkowo i dość rzadko obserwuje się siew nasion wprost do gruntu. W porównaniu do uprawy z rozsady, uprawa z siewu jest bardziej ryzykowna, ponieważ cały rozwój pomidora przebiega w polu. Rośliny uprawiane z siewu mają jednak silniejszy system korzeniowy, lepiej znoszą niedobory wody w glebie oraz wykazują lepszą zdrowotność.
Siew pomidorów – kiedy?
Termin siewu pomidora jest uzależniony od temperatury gleby, która powinna osiągnąć przynajmniej 8ºC. Agrotechniczny termin sadzenia rozsady przypada natomiast w Polsce na drugą połowę maja, ale uzależniony jest głównie od przebiegu pogody w danym roku.
Choroby pomidora – najczęstsze zagrożenia w uprawie gruntowej i pod osłonami
Choroby pomidorów są jedną z głównych przyczyn obniżenia plonu i pogorszenia jakości owoców. Zarówno choroby pomidora gruntowego, jak i choroby pomidora pod osłonami mogą powodować bardzo duże straty ekonomiczne. Bardzo problmatyczne są również choroby pomidora w tunelu foliowym.
Choroby pomidora to infekcje o podłożu grzybowym i bakteryjnym. Najczęstsze choroby pomidorów to przede wszystkim zaraza ziemniaczana na pomidorach, alternarioza pomidora (Alternaria solani), szara pleśń pomidora (Botrytis cinerea) oraz mączniak prawdziwy pomidora.
W praktyce największe znaczenie gospodarcze mają choroby grzybowe pomidorów, które mogą szybko rozprzestrzeniać się na plantacji. Dlatego skuteczna ochrona pomidora przed chorobami oraz profesjonalne zwalczanie chorób pomidorów są kluczowe dla utrzymania plonów na wysokim poziomie.
Wielu producentów poszukuje odpowiedzi na pytanie: Jak zwalczać choroby pomidorów? Podstawą skutecznej ochrony pomidorów jest prawidłowe rozpoznanie zagrożenia i szybkie wdrożenie odpowiedniego programu fungicydowego.
Jak rozpoznać zarazę na pomidorach?
Zaraza ziemniaczana na pomidorach, jest powodowana przez organizm grzybopodobny Phytophthora infestans i uznawana za najgroźniejszą chorobę pomidora.
Ta choroba na pomidorach może występować jednocześnie z innymi patogenami. Pod osłonami zaraza ziemniaczana w pomidorach może pojawić się już na przełomie stycznia i lutego, jednak najczęściej występuje w środku lata, a największe nasilenie obserwuje się w sierpniu i wrześniu.
Wilgotna i chłodna pogoda w okresie wegetacji sprzyja rozwojowi choroby. Na liściach pierwotnym objawem są szarozielone, nieregularne plamy, które bardzo szybko się powiększają i brunatnieją. Przy dużej wilgotności powietrza na dolnej stronie liści pojawia się delikatny, szary nalot przypominający poparzenie.
Na ogonkach liściowych i łodydze mogą występować brunatne, rozległe plamy ostro odgraniczone od zdrowej tkanki. Jest to charakterystyczna forma łodygowa określana jako zaraza ziemniaka na pomidorach.
Na owocach pojawiają się brunatne, wodniste, lekko wyniesione ponad powierzchnię plamy, które szybko się powiększają. Zainfekowane owoce nie dojrzewają i w krótkim czasie gniją. Na niedojrzałych owocach plamy mają postać twardych brunatnych nekroz, które w miarę dojrzewania miękną.
Zaraza ziemniaczana na pomidorach – czym pryskać?
Najczęściej zadawane pytania producentów pomidówrów to:
- zaraza ziemniaczana na pomidorach - czym pryskać?
- zaraza ziemniaczana na pomidorach - kiedy pryskać?
Skuteczna ochrona pomidora przed zarazą ziemniaczaną, powinna rozpocząć się od zabiegów produktami zawierającymi miedź. Preparaty te zabezpieczają rośliny zarówno przed chorobami grzybowymi, jak i bakteryjnymi.
Następnie należy wdrożyć odpowiedni oprysk na zarazę pomidora. Fungicyd Divexo® może być stosowany jako oprysk przeciw zarazie na pomidory oraz element całego programu obejmującego opryski pomidorów przeciw zarazie ziemniaczanej.
Fungicyd Divexo® zaleca się stosować dwukrotnie w sezonie, najlepiej przemiennie ze środkami o odmiennym mechanizmie działania. Takie rozwiązanie wspiera skuteczne zwalczanie zarazy ziemniaczanej na pomidorach oraz ogranicza ryzyko rozwoju odporności tego patogenu.
Alternarioza pomidora
Alternarioza pomidora (Alternaria solani) jest pospolitą chorobą pomidorów w uprawie polowej. Optymalne warunki do wystąpienia tej choroby to wysoka wilgotność powietrza w okresach temperatur przekraczających 25°C. Do dalszego rozwoju patogen wymaga ciepłej i suchej pogody. Pierwsze objawy na liściach to suche ciemnobrunatne plamy o średnicy około 1 cm, często z żółtą obwódką. W uprawie polowej mogą być widoczne już w połowie czerwca na dolnych liściach. Alternarioza na pomidorach może porażać również pędy i owoce. Owoce porażane są zazwyczaj w drugiej połowie lata.
Alternarioza pomidora – zwalczanie
Skuteczne zwalczanie alternariozy pomidora wymaga szybkiej reakcji po zauważeniu pierwszych objawów. Biofungicyd Serifel® oraz fungicydy Signum® 33 WG i Dagonis® wykazują wysoką skuteczność w ochronie przed alternariozą.
Szara pleśń pomidora
Szara pleśń pomidora stanowi poważne zagrożenie w uprawie pomidorów pod osłonami oraz gruntowych w wilgotnych latach. Jest to jedna z najgroźniejszych chorób pomidorów.
Choroba grybowa szara pleśń pomidora wywoływana jest przez grzyb Botrytis cinerea. Rozwojowi patogenu sprzyja wysoka wilgotność powietrza oraz słaba przewiewność obiektów.
Objawy mogą pojawiać się na wszystkich nadziemnych częściach rośliny i we wszystkich fazach wzrostu. Początkowo występują szarozielone plamy gnilne, a następnie tworzy się charakterystyczny szary, pylisty nalot.
Porażone rośliny często zamierają powyżej miejsca infekcji łodygi, a ich liście zasychają. Wewnątrz lub na powierzchni zaatakowanych tkanek oraz w strzępkach grzybni mogą być widoczne czarne sklerocja grzyba.
Szara pleśń pomidora – zwalczanie
Skuteczne zwalczanie choroby jaką jest szara pleśń pomidora opiera się na działaniach profilaktycznych oraz stosowaniu fungicydów. Biofungicyd Serifel® oraz Scala® to skuteczny środek na szarą pleśń pomidora.
Szkodniki pomidora
Szkodniki pomidora stanowią zagrożenie szczególnie w uprawach pod osłonami. Największym zagrożeniem są:
- ziemiórki,
- wciornastek zachodni,
- skośnik pomidorowy,
- miniarki w pomidorach.
Skutecznym narzędziem w ich zwalczaniu jest insektycyd biologiczny Nemasys® F .
Zwalczanie chorób grzybowych pomidora - program ochrony
Skuteczne zwalczanie chorób grzybowych pomidora wymaga kompleksowego programu ochrony, który łączy działania profilaktyczne z odpowiednio dobranymi zabiegami fungicydowymi. Ochronę plantacji warto rozpocząć od preparatów zawierających miedź, które zabezpieczają rośliny zarówno przed chorobami grzybowymi, jak i bakteryjnymi. Produkty miedziowe należy stosować kilkukrotnie, naprzemiennie z innymi środkami ochrony roślin, do początku kwitnienia pomidorów.
Równolegle należy prowadzić ochronę przed zarazą ziemniaczaną pomidora, która w ostatnich latach pojawia się na plantacjach coraz wcześniej. Pierwsze zabiegi można wykonać preparatami zawierającymi metalaksyl, a następnie włączyć do programu fungicyd Divexo®, stosowany maksymalnie dwa razy w sezonie.
W ochronie przed zarazą warto uwzględnić również fungicyd Dagonis®, który skutecznie zabezpiecza plantację przed alternariozą pomidora oraz mączniakiem prawdziwym. Natomiast fungicyd Scala® stanowi ważny element ochrony przed szarą pleśnią pomidora.
Program ochrony pomidora warto zakończyć zastosowaniem fungicydu Signum® 33 WG. Zabieg wykonany w fazie dojrzewania owoców pomaga utrzymać ich wysoką jakość, poprawia trwałość pozbiorczą oraz zwiększa wartość handlową plonu.
Kompleksowa ochrona pomidora przed chorobami pozwala skutecznie ograniczyć występowanie najgroźniejszych chorób grzybowych, takich jak zaraza ziemniaczana na pomidorach, alternarioza pomidora czy szara pleśń pomidora, a tym samym zapewnić wysoki plon oraz dobrą jakość owoców.
Tabela 3. Kompleksowy program ochrony pomidora przed chorobami grzybowymi.
| Etap ochrony | Cel zabiegu | Zalecane rozwiązanie |
|---|---|---|
| Początek wegetacji – przed kwitnieniem | Ochrona przed chorobami grzybowymi i bakteryjnymi | Preparaty zawierające miedź stosowane kilkukrotnie i naprzemiennie z innymi środkami ochrony roślin |
| Wczesne zabiegi przeciwko zarazie ziemniaczanej | Ochrona przed pierwszymi infekcjami zarazy ziemniaczanej pomidora | Produkty zawierające metalaksyl |
| Okres intensywnego wzrostu roślin | Zwalczanie zarazy ziemniaczanej na pomidorach | Divexo® – maksymalnie 2 zabiegi w sezonie |
| Okres wysokiego ryzyka wystąpienia chorób liści | Ochrona przed alternariozą pomidora i mączniakiem prawdziwym | Dagonis® |
| Okres wysokiej wilgotności powietrza | Ochrona przed szarą pleśnią pomidora | Scala® |
| Faza dojrzewania owoców | Poprawa zdrowotności roślin oraz jakości plonu | Signum® 33 WG |
| Cały sezon wegetacyjny | Kompleksowa ochrona przed najważniejszymi chorobami grzybowymi pomidora | Program obejmujący ochronę przed zarazą ziemniaczaną, alternariozą pomidora i szarą pleśnią pomidora |
IV. Profesjonalna ochrona papryki
Ochrona fungicydowa
W uprawie papryki w Polsce gospodarstwa bardzo często zmuszone są do uprawy monokulturowej, co prowadzi do zmęczenia gleby i kumulacji w niej chorobotwórczych organizmów. Do powszechnie występujących chorób pochodzenia glebowego zalicza się werticiliozę, fuzariozy, korkowatość, rizoktoniozę, fytoftorozę oraz guzaki korzeniowe. Brak jest odmian odpornych na te choroby, jak ma to miejsce np. w odmianach pomidorów szklarniowych.
Fungicyd Scala® jest środkiem, który zwalcza szarą pleśń. Oryginalny mechanizm działania wykazuje dobrą skuteczność w zwalczaniu patogenów z rodzaju Botrytis. Środek można stosować w temperaturze 5–20ºC.
Najgroźniejsze choroby grzybowe występujące w uprawie papryki to zgnilizna twardzikowa i szara pleśń. Aby skutecznie ograniczyć występowanie tych chorób, warto zaplanować dwa zabiegi Signum® 33 WG (1,5 kg/ha), pamiętając o tylko 3-dniowym okresie karencji.
W uprawie papryki pod osłonami na alternariozę papryki i mączniaka prawdziwego polecamy nowoczesny fungicyd Dagonis®. Bazuje on na innowacyjnej substancji czynnej Xemium® i difenokonazolu. Dzięki ich połączeniu zapewnia skuteczne i długotrwałe zabezpieczenie przed chorobami.
W przypadku papryki, szczególnie w monokulturze, nieoceniona jest ponadto właściwa agrotechnika. W celu ograniczenia chorób odglebowych, bakteryjnych i wirusowych należy rośliny z rodziny psiankowatych uprawiać po sobie w odstępach 3 lub 4-letnich. Jeśli to możliwe, należy uprawiać także międzyplony.
V. Profesjonalna ochrona kapusty przed chorobami
Jakie wymagania ma kapusta?
Najkorzystniejsze do uprawy kapusty są rejony o obfitych opadach i dużej wilgotności powietrza. Kapusta preferuje gleby lekkie, szybko nagrzewające się, ale także żyzne, próchniczne, o wysokiej pojemności wodnej. Odmiany późniejsze można uprawiać na glebach cięższych. Wymaga również stanowisk dobrze oświetlonych.
Kapusta głowiasta należy do warzyw o największych wymaganiach pokarmowych, dlatego też powinna mieć zapewnione dobre zaopatrzenie w składniki pokarmowe od posadzenia w polu do czasu formowania główek. Ma również bardzo duże wymagania wodne. Niedostatek wilgoci po posadzeniu rozsady może spowodować wypadanie roślin.
Siew kapusty
Uprawa kapusty z rozsady jest podstawową metodą. Termin siewu kapusty zależy od planowanego terminu zbioru:uprawa wiosenna (zbiór od maja do połowy lipca) – siew w pierwszej połowie lutego, uprawa letnia (zbiór od połowy lipca do końca września) – siew od początku do końca marca,uprawa jesienna (zbiór od końca września do początku listopada) – siew od końca marca do końca kwietnia.
Choroby grzybowe kapusty
Szara pleśń kapusty
Szara pleśń kapusty jest powszechnie występującą chorobą w uprawie większości warzyw, w tym kapusty głowiastej. Wywoływana jest przez grzyb Botrytis cinerea. Szara pleśń najczęściej pojawia się w okresie przedzbiorczym i podczas przechowywania. Na główkach kapusty pojawiają się wówczas brązowe, wodniste plamy, które w warunkach chłodnej oraz wilgotnej pogody pokrywają się szarym nalotem.
Ochronę przedzbiorczą kapusty przed szarą pleśnią należy rozpocząć na miesiąc przed zbiorem. Skutecznym rozwiązaniem jest biofungicyd Serifel® oraz fungicyd Signum® 33 WG.
Czerń krzyżowych na kapuście
Czerń krzyżowych jest chorobą grzybową kapusty. Początkowo najczęściej porażane są dolne, najstarsze liście kapusty – pojawiają się na nich koncentryczne plamy o różnej wielkości i ciemnym zabarwieniu. Plamy te otoczone są żółtawą obwódką. Powierzchnię przebarwień pokrywa aksamitna warstwa ciemnobrązowego nalotu zarodników konidialnych.Patogeniczne grzyby z rodzaju Alternaria zimują w resztkach pożniwnych i na chwastach kapustowatych, ale mogą być również przenoszone na nasionach i stanowić źródło pierwotnej infekcji czerni krzyżowej kapusty, a także powodować zgorzel siewek. Do masowego zakażenia roślin dochodzi, gdy temperatura powietrza wynosi 20–27°C, a okres stałego zwilżenia rośliny trwa co najmniej 5 godzin, lub gdy wilgotność powietrza wynosi 95–100% i utrzymuje się stale przez 18–20 godzin.
Biofungicyd Serifel®, a także kombinacje Dagonis® + adiuwant olejowy oraz Signum® 33 WG + adiuwant olejowy, są skuteczne w zwalczaniu czerni krzyżowych w uprawie kapusty. Dagonis® powinniśmy zastosować na początku tworzenia główki, a Signum® 33 WG w końcowym etapie programu ochrony.
Ochrona kapusty przed chwastami
Ochrona kapusty przed chwastami jest istotnym elementem uprawy, mającym na celu ograniczenie negatywnego wpływu chwastów na plon i jakość kapusty.
W ochronie herbicydowej warto uwzględnić oprysk na chwasty w kapuście Stomp® Aqua 455 CS. Należy jednak pamiętać, że ochrona chemiczna powinna być wspierana również metodami agrotechnicznymi.
Zwalczanie chrób kapusty - program ochrony
Na początku wiązania główek kapusty zaleca się zastosowanie fungicydu Dagonis®, który zabezpiecza roślinę od samego początku tworzenia plonu handlowego. Do zabiegu przed zbiorami, gdy główki osiągną 80% swojej wielkości, warto wybrać fungicyd Signum® 33 WG, który zapewni ochronę przed szarą pleśnią, czernią krzyżowych oraz fuzariozami, podniesie zdrowotność główek podczas zbioru i w trakcie przechowywania.
W doświadczeniu polowym zastosowanie Signum® 33 WG w pełnej dawce (1 kg/ha) z siarczanem magnezu na początku rozwoju fuzariozy spowodowało zaschnięcie zagniwającej tkanki i powstrzymanie rozwoju choroby.
Ochrona kapusty przed chorobmi uwzględnia również uwzględnićSerifel® o działaniu kontaktowym, zapobiegawczym.
Tabela 4. Program ochrony fungicydowej kapusty przed najważniejszymi chorobami.
| Termin zabiegu | Cel ochrony | Zalecane rozwiązanie | Efekt działania |
|---|---|---|---|
| Początek wiązania główek kapusty | Ochrona roślin od początku tworzenia plonu handlowego | Dagonis® | Zabezpiecza kapustę przed najważniejszymichorobami w okresie formowania główek |
| Początek rozwoju fuzariozy | Ograniczenie rozwoju choroby | Signum® 33 WG (1 kg/ha) + siarczan magnezu | Powoduje zaschnięcie zagniwającej tkanki i zatrzymuje rozwój fuzariozy |
| Przed zbiorem (gdy główki osiągną ok. 80% docelowej wielkości) | Ochronazdrowotności główek przed zbiorem i podczas przechowywania | Signum® 33 WG | Chroni przed szarą pleśnią, czernią krzyżowych i fuzariozami oraz poprawia zdrowotność główek w trakcie zbioru i przechowywania |
| Przez cały okres zagrożenia infekcjami | Działanie profilaktyczne i ograniczanie infekcji | Serifel® | Biofungicyd o działaniu kontaktowym i zapobiegawczym, wspierający ochronę kapusty przed chorobami |
VI. Profesjonalna ochrona ogórka
Ochrona fungicydowa
Bakteryjna kanciasta plamistość oraz mączniak rzekomy dyniowatych to dwie najgroźniejsze i najczęściej atakujące uprawy choroby. Ta pierwsza może występować już w fazie wytwarzania pierwszych liści właściwych. Co gorsza, stanowi zagrożenie aż do końca okresu wegetacji. Ochronę przed nią należy rozpocząć z chwilą pojawienia się pierwszych objawów. Od początku plonowania powinno się wykonać 2-3 zabiegi. Mączniak rzekomy dyniowatych to druga groźna choroba, której rozwojowi sprzyja wilgotność powietrza. Jego skuteczne zwalczenie warunkuje długość zbiorów plonu.
Dla producentów ogórka, oprócz skuteczności preparatów, kluczową cechą jest długość okresu karencji stosowanych fungicydów. Większość dostępnych środków charakteryzuje się co najmniej 3-dniowym okresem karencji, uniemożliwiając regularne zbiory.
Uzupełnieniem w zwalczaniu mączniaka prawdziwego jest również w nowość w ofercie BASF, zawierający nowoczesną substancję Xemium® fungicyd Dagonis®.
Z kolei do zwalczania szarej pleśni polecamy fungicyd Scala® to fungicyd, którego substancja czynna i unowocześniona formulacja powodują, że środek można stosować w szerokim zakresie temperatur, tj. od 5ºC do 20ºC.
Ochrona herbicydowa
Ochrona przez zachwaszczeniem upraw ogórka powinna skupić się przede wszystkim na zwalczaniu chwastów w okresie ich kiełkowania i wschodów. Tu najlepszym rozwiązaniem będzie herbicyd o innowacyjnej formulacji Stomp® Aqua 455 CS.
VII. Profesjonalna ochrona grochu
Ochrona fungicydowa
W uprawie grochu występuje wiele groźnych grzybów, które powodują straty w plonie i jego jakości. Należą do nich: zgorzele korzeni i podstawy pędu, fuzariozy, rdze, askochytoza grochu, mączniak rzekomy i właściwy, szara pleśń, zgnilizna twardzikowa, plamistość grochu, bakterioza obwódkowa. Średnio obniżenie plonu przez grzyby szacuje się na poziomie 15%.
W BASF na takie choroby grochu jak: szara pleśń, zgnilizna twardzikowa, rdza, plamistość czy mączniak prawdziwy i rzekomy rekomendujemy fungicyd Signum® 33 WG. Produkt ten wykazuje perfekcyjne działanie zapobiegawcze i interwencyjne.
Ochrona herbicydowa
Zachwaszczeniu plantacji grochu sprzyja jego początkowy powolny rozwój. Podobnie jak w przypadku soi, rośliny trzeba wspierać od samego początku rozwoju roślin lub nawet już przed nim - między innymi poprzez wykonanie w pierwszej kolejności zabiegów doglebowych celem opóźnienia wschodów pierwszych chwastów. W celu zwalczania szerokiego spektrum chwastów jednoliściennych i dwuliściennych w grochu zalecamy hodowcom zestaw herbicydów:
- Przedwschodowo Stomp® Aqua 455 CS lub Wing® P 462,5 EC.
- Basagran® 480 SL stosowany nalistnie, przeznaczony do zwalczania jednorocznych chwastów dwuliściennych.
- Corum® 502,4 SL po wschodach grochu w celu zwalczaniu chwastów dwuliściennych i chwastnicy jednostronnej.
Program ochrony upraw warzywnych BASF to profesjonalne i skuteczne rozwiązanie. Zapewnia ono maksymalną ochronę upraw warzyw przed zagrożeniami. A także pozwala na zyskanie wysokiego jakościowo i opłacalnego plonu.
